Marmara Havzası'ndaki Stratejik Durağan Ekosistemlerde Ötrofikasyon Risklerinin Modifiye Edilmiş Biyolojik Olarak Parçalanabilir Kirlilik İndeksleri Aracılığıyla Değerlendirilmesi

Özet

Lentik ve kapalı su sistemleri, sınırlı su yenileme kapasiteleri nedeniyle organik zenginleşmeye ve hızlanmış ötrofikasyona karşı doğal olarak hassastır. Türkiye’nin kuzeybatısındaki ekolojik açıdan önemli iki tatlı su kaynağı olan Manyas ve Uluabat Gölleri, çeşitli kuş popülasyonları için hayati habitatlar ve göç koridorları olarak hizmet vermektedir. Yüksek koruma statülerine rağmen bu ekosistemler; yoğunlaşan tarımsal akıntılar, endüstriyel atık sular ve evsel atık suların baskısı altındadır. Bu araştırma, bölgesel çevresel standartlara dayalı bir dizi Modifiye Edilmiş Biyobozunur Kirlilik İndeksi (MBCI) kullanarak Manyas ve Uluabat Göllerinin ötrofikasyon potansiyelini ve organik kirlilik seviyelerini değerlendirmektedir. 2025 kış döneminde, indeks değerlerini hesaplamak amacıyla kritik limnolojik parametreler ölçülmüştür. Analitik sonuçlar, iki sistemin ekolojik sağlığında önemli bir sapma olduğunu ortaya koymuştur; Manyas Gölü, Uluabat Gölü'ne kıyasla önemli ölçüde daha yüksek bir ötrofikasyon riski göstermiştir. Uygulanan MBCI sonuçlarına göre Manyas Gölü, ileri düzeyde ötrofik statüye sahip ve "yüksek derecede kirli" olarak karakterize edilirken; Uluabat Gölü orta düzeyde kirlilik seviyeleri ve ötrofik olmayan bir yapı sergilemiştir. Bu bulgular, organik yükü azaltmak ve bu stratejik sulak alan habitatlarının ekolojik direncini korumak için hedef odaklı yönetim stratejilerinin acil gerekliliğini vurgulamaktadır.